Tamamen Silindi: Eski PC ve HDD’lerdeki Verileri Geri Dönülmeyecek Şekilde Temizlemek

Bilindiği gibi silinen, formatlanan veriler Recuva, Pandora gibi ücretsiz programlar ile sadece birkaç tıklama ile geri döndürülebilmektedir. Eğer evimizde kullandığımız içerisinde hassas (finansal, kişisel, vb.) bilgiler bulunan bilgisayarlarımızdan kurtulmadan (satmadan, çöpe atmandan, vb.) önce içindeki bilgilerden nasıl kurtuluruz?

Sizlere sunacağım adımları takip ederek satmaya ya da atmaya karar verdiğiniz bilgisayarlarınızın sabit sürücüsündeki verilerden tamamen kurulabilirsiniz. Şimdi bunun nasıl yapılacağını adım adım görelim:

1. Kullanıdığınız Sabit Disk’in Tipini Tespit Edin:

Kullandığınız sabit disk verileri kalıcı silmek için yapılması gereken işlemleri temelden etkilemektedir. Bu nedenle tamamen silme (wipe) işlemine başlamadan önce kullandığınız sabit diskin tipini öğrenmeniz gerekmektedir. Halen işletim sistemi kurmak, dosya depolamak ve storage olarak kullanılan üç çeşit sabit disk tipi bulunmaktadır. Bunlar:
a. Mekanik Sabit Diskler (HDD)

b. Dahili Katı Hal Diskler (Internal SSD)

c. Harici Katı Hal Diskler ve Çıkarılabilir Medya (External SSD and Removable Media)

 

Sabit Disklerin Detayları:

a. Mekanik Sabit Diskler: Sabit Disk (HDD-Hard Disk Drive), 1956 yılında IBM labarotuarlarında geliştirilmeye başlanmış mekanik olarak dönen diskler üzerinde manyetik etkiler ile 1 ve 0’ların yazılması mantığına dayanan halen yaygın bir şekilde kullanılan veri depolama ortamıdır. Eğer bilgisayrınızda SSD yoksa kesin HDD’lerin birine sahipsiniz demektir ve bununla gurur duyabilirsiniz, çünkü HDD üzerine yazılan 1 ve 0’lar geri getirilebilmektedir. Yani Recuva’yı indirip 3 – 5 saatinizi harcayarak arkadaşınızın yanlışlıkla sildiği dosyaları geri getirebilirsiniz. Bu tür Sabit disklerden veri sildiğinizde, aslında HDD üzerinde verinin yerine tamamı 0’lardan oluşan bir dosya yazmak yerine, her HDD’de bulunan ve dosyaların, verilerin nereye kaydedildiğinin listelendiği index üzerinden yeri silinmektedir. Bu nedenle silinen bir dosyanın sadece yeri bilinmemekte, üzerine başka bir dosya yazılanakadar veri HDD üzerinde tutulmaktadır.

b. Dahili Katı Hal Diskler: SSD’ler dahili olarak kullanıldıklarında üzerinde TRIM adı verilen bir yeteneği barındırırlar. Bu özellik nedeniyle dahili bir SSD üzerinden bir dosya/veri silindiğinde; SSD sürücü gerçekten tüm veriyi 0’lar ile değiştirir, işte bu bizim “silmek” dediğimizde aklımızda canlanan olayın gerçekte SSD’ler üzerinde yapıldığını gösterir. TRIM yapılmasının temel nedeni Dahili SSD’lerde boş hücrelere (cell) veri yazmak dolu hücreler üzerine yazmaktan daha hızlı olmasıdır. Eğer sabit diskiniz dahili SSD ise silinen dosyalarınız geri getirilemez. Gönül rahatlığı ile elden çıkaracağınız cihazınızı formatlayın ve Windows’u tekrar yükleyin artık hazırsınız.

c. Harici Katı Hal Diskler ve Diğer Çıkarılabilir Medya: Bu cihazlarda TRIM özelliği kullanılmamaktadır. Bu nedenle silinen dosaylar geri getirilebilmektedir. Aynı sorun SD kartlar, flash bellekler, tüm USB’den çalışan depolama cihazları için geçerlidir.

2. Bilgisayarınızı Windows8 ile Reset’leyin:

Evet, doğru Windows 8, 8.1 ile birlikte getirilen bir yenilik olarak sürücünüzü tamamen temizleyebilirsiniz. Bunun için aşağıdaki ekran görüntülerindeki adımları izlemeniz yeterlidir.
Windows 8, 8.1 sağ üst / alt köşse – Ayarlar (çark) – Bilgisayar ayarlarını değiştir.
Tamamen Silindi Windows_2

– Bilgisayar ayarları – Güncelleştirme ve kurtarma

Tamamen Silindi Windows_1

– Güncelleştirme ve kurtarma – Kurtarma – Her şeyi kaldırın ve Windows’u yeniden yükleyin – Başlayın – (Windows yeniden kurulacaktır.)

Tamamen Silindi Windows_3

Bu adımları izlediğinizdeWindows tüm HDD’nize saçma bilgiler yazmakta ve üzerine format atıp yeniden Windows kurulmaktadır. Böylece önceki bilgilerinizin geri getirilebilme imkanı ortadan kalmaktadır.

Pekala ya Windows 8 kullanmıyorsanız…

3. Windows 7 ile Wipe ve Windows 7’yi Tekrar Kurulumu:

Windows 7 kullanıyorsanız, bilgisayarınızı Windows’un size sunduğu menüleri kullanarak Wipe etme imkanınız olmadığı gibi kurulum CD’sini takıp sürücünüzü wipe seçeneği ile silseniz bile verileriniz geri getirilebilmektedir. Bu nedenle “HDD Wiping Tool“ diye adlandırılan üçüncü parti bir yazılıma ihtiyaç duyarsınız.

Darik’s Boot And Nuke:Open-Source”, Windows ve UNIX ortamlarında çalışan bir yazılımdır ve http://www.dban.org/download adresinden indirilebilir.

Darik's Boot and Nuke (DBAN)
Darik’s Boot and Nuke (DBAN)

Blancco Icon

 

Blancco: Ücretli bir yazılımdır, kurumsal kullanımda ve bir çok sorun alanının çözümünde gerçekçi ve yartıcı çözümleri bulunmaktadır. http://www.blancco.com/us/download/ adresinde evaluation version sparişi yapabilirsiniz.

 

 

Bu iki yazılımın yanında binlerce “HDD Wiping Tool” bulunmaktadır. Ancak ikisi benim sizlere tavsiye edebileceğim kararlı yazılımlardır.

Wiping işlemi sona erince Windows 7’yi tekrar kurun. Ancak şunu belirtmek isterim ki tüm wiping tool’ları tüm HDD’si sildikten sonra üzerine tekrardan yazarlar bu nedenle eğer diskiniz üzerinde recovery gibi saklmak istediğiniz alanlar varda Wipe etmeden önce backup alın derim.

3. Harici Sabit Diskleri Temizlemek:

Harici cihazlar üzerinde de yukarıda açıkladığım “Wiping Tool”ları kullanabileceğiniz gibi çok basit bir şekilde harici HDD takılı iken üzerine sağ tıklayıp, çıkan menüden “format” seçeneğini seçerseniz ve quick format” kutusunun işaretini kaldırırsanız harici sabit diskinizi tamamen temizlemiş olursunuz. Bu yöntemi tüm çıkarılabilir medya için kullanabilirsiniz.

External Format 1

 

External HDD Format 2

4. Windows Boş Alanı Temizleme:

Yukarıda sıralanmış olan maddeler kadar etkili olmasada Ccleaner gibi bir yazılım kullanarak boş alanınızı wipe yapabilirsiniz. (https://www.piriform.com/ccleaner)

CCleaner

5. Recuva Testi:

Yukarıdaki maddeleri yaptıktan sonra hassas içerikli silinmiş dosyalarınızı geri yüklemeye çalışın bu maksatla kullanabileceğiniz en iyi yazlımlardan birisi “recurva”dır. En çok indirilen recovery programı olması nedeniyle recovery algoritmalarını güncellemektedirler, eğer recuva testi sonucunda anlamasanız ya da açılamayan, anlamsız dosyalar geri döndürülürse işleminiz başarılı olmuş demektir.

Recuva

6. Eğer Kullanmayacaksınız İmha Edin:

Gerçekten hiçbir zaman kullanmayı düşünmediğiniz sabit diskleriniz varsa 3 cm’den küçük parçalara ayrılacak şekilde parçalarsanız kimse o veriye tekrar ulaşamaz.

Emre Çağlar HOŞGÖR.

About the Author

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir