Linux İşletim Sistemlerinde Kurulum Paketleri ve Kullanımı:
En yaygın GNU(GNU’s Not Unix)Linux dağıtımlarından olan RedHat ve CentOS işletim sistemlerinde sunucuya işletim sisteminin kurulumu yapıldıktan sonra rpm(RedHat Package Manager) ya da yum(Yellowdog Updater Modified) paket yöneticileri ile isteğe ve ihtiyaca bağlı paketler yüklenebilir.
Aynı işlem Debian türevi Linux dağıtımlarında ise apt(Advanced Packaging Tool) ya da dpkg(Debian Package) paket yönetileri ile yapılır.
Bu makalemde Linux Sistem Yöneticilerinin sistem yönetiminde karşılacakları sorunları çözmek için kullanabilecekleri temel kurulum paketi kullanım komutlarını anlatmaya çalıştım.
1. Linux İşletim Sistemlerinde Kurulu Paketlerin Listelenmesi:
Kurulu olan hazır paketleri
# rpm -qa | more

# dpkg --get-selections

# dpkg -l | more

2. Linux İşletim Sistemlerinde Kurulu Bir Paket Hakkında Bilgi Alma:
Kurulu olan spesifik bir paket hakkında bilgi almak için
REDHAT # rpm -qi python
DEBIAN # apt-cache show python # dpkg -s python
komutları girilir.
# rpm -qi python

# apt-cache show python

# dpkg -s python

3. Linux İşletim Sistemlerinde Paket Kurulumu:
Linux işletim sistemleri kurulum esnasında temel paketler kurulu olarak gelir. Bunun yanında isteğe bağlı olarak bazı paketler kurulum sonrasında da kurulabilir.
# rpm -ivh paketadi.rpm (kurulum CD si yada hazır paketleri kullanarak kurar.)
# yum install paketadi (Internetten kurar.)
# yum install /paket/yolu/paketiadi.rpm
# apt-get install libpq-dev
Not: Hem yum hem de apt-get komutlarinda -y parametresi ile soru sormadan gerekli tüm paketleri kur diyebilirsiniz.
4. Linux İşletim Sistemlerinde Yeni repo/depo Ekleme:
RPM ile İlgili repo rpm paketini kurabilirsiniz veya /etc/yum.repos.d dizinine sonu .repo ile biten bir dosya olusurup içine repo bilgilerini yazarak da gerekli “repo” yu tanımlayabilirsiniz.
# add-apt-repository ppa:pitti/postgresql
add-apt-repository komutu yoksa asagidaki komutla kurulabilir.
# apt-get install software-properties-common

5. Linux İşletim Sistemlerinde Paket Silme:
Linux işletim sistemlerinde rpm, yum, dpkg ve apt paket yöneticilerini kullanarak kurduğumuz paketleri yine aynı yöneticiler yardımıyla kaldırabiliriz.
# rpm -e paketadi
# yum remove paketadi # dpkg -r paketadi
# apt-get remove paketadi
6. Linux İşletim Sistemlerinde Paketle Birlikte Kurulan Dosyalarin Listesi:
Linux İşletim sistemlerinde kurulu paketler ile birlikte dosyaların listelenmesi dependancy’lerin belirlenmesi ve diğer paketlerin silme ya da yükleme işlemlerinden etkilenmemesi için önemlidir. En iyi uygulama (Best Practise) silme ya da yükleme işlemi yapmadan önce kurulu olan paket ile ilgli tüm dependancy’lerin belirlenerek kurulum öncesi gerekli tüm bilgilerin toplanmasıdır.
# rpm -ql paketadi (Kurulu paket için)

# rpm -qpl paketadi.rpm (kurulmamis rpm dosyasi için)
# dpkg -L paketadi

7. Linux İşletim Sistemlerinde Bir Dosyanin Hangi Paket İle Geldigini Öğrenme:
Dosya daha önceden kurulu ise,
# rpm -qf /usr/bin/hostbind-utils-9.8.2-0.17.rc1.el6.3.x86_64
Dosya kurulu degilse,
# yum provides *bin/hostLoaded plugins: fastestmirror
# dpkg -S /usr/bin/python

©, Emre Caglar HOSGOR
Emeğinize sağlık, başarılı bir makale olmuş